Waarom leven we in zo’n mooi land papa?, vraagt mijn zoontje mij aan de ontbijttafel. Tja, goede vraag. Omdat we ons land met elkaar voortdurend mogen vormgeven. Goede ideeën komen voort uit een open debat, waaraan iedereen mag deelnemen. Dan heb je de meeste kans dat de beste ideeën winnen.
We hebben misschien wel een gek politiek stelsel met heel veel partijen, maar dat is dus is juist onze redding. Mits we de moed hebben om naar elkaar te luisteren en de ander zijn positie recht te doen. In deze zin zitten alle deugden die nodig zijn voor goed, deugdzaam leiderschap, waar Beatrice de Graaf terecht voor pleit.
Dus stem op een democraat, zeg ik met Stefan Paas. De schreeuwende autocratische politicus houdt ons misschien aantrekkelijke oplossingen voor en weet snel stappen te zetten. Alleen een in een rechtsstaat gebedde democratie, of vergelijkbare vormen van open samenlevingen, zal uiteindelijk echte, duurzame oplossingen vinden voor de toch wel complexe problemen waar we voor staan. Niet bij toverslag, maar volgens piecemeal engineering: samen gedegen kleine stapjes nemen. De wetenschapsfilosoof Carl Popper leerde ons dit allemaal na een periode van autocratische experimenten en twee heftige wereldoorlogen als gevolg daarvan.
Dus behoed je voor de zogenaamd verlichte despoten met makkelijke antwoorden. Ga voor ubuntu: alleen ga je sneller, samen kom je verder. Een principe dat in eeuwenoude open samenlevingen in Afrika geboren is. En als je dat te exotisch vindt, noem het voor mijn part conservatief 
