Het nieuws, en daarmee ook vaak ons leven, wordt gedomineerd door niet te bevatten megagebeurtenissen. Een net niet Grexit waarbij het om miljarden gaat. De wederopstanding van de Koude Oorlog, die ‘bedreigender is dan de vorige’, aldus ex-NAVOtopman De Hoop Scheffer. Onthoofdingen in het Midden Oosten. Duizenden bootvluchtelingen, waarvan er honderden eindigen op de bodem van de Middellandse Zee. Badgasten die neergemaaid worden door Kalasjnikovs. Ga zo maar door. Een kolkende zee van onheil die je verlamt en alle hoop op een betere wereld laat verdampen. Bij mij heeft het in ieder geval wel dat effect.
De geschiedenis van de filosofie leert ons dan ook dat als gebeurtenissen te omvattend worden, de mens zich terugtrekt en zich richt op zijn kleine directe omgeving. Maar ook dat kan op zijn beurt weer slecht nieuws zijn: denk maar aan het nationalisme dat in die beweging meekomt. Maar het kan ook heel mooi zijn, je stil zetten en hoop geven.
Onlangs was ik voor een audit van een sponsorshipprogramma voor arme kinderen in Burkina Faso. Om vast te stellen of het sponsorshipprogramma effectief is zijn mijn compagnon en ik uit de kantoorpanden in de hoofdstad Ouagadougou gestapt en diep landinwaarts naar de scholen van het programma gegaan. Een adviseur moet goed kunnen luisteren, maar moet vooral niet vergeten om met eigen ogen te kijken, is het devies van ons adviesbedrijf.
Een lange rit en een houten kont verder werden we ontvangen in een schoolgebouwtje midden tussen de bomen. Daar interviewden we zes deelnemende kinderen. Zij zijn immers de klant en kunnen ons de beste informatie geven over het programma. ‘Wat wil je later worden?’ Op deze vraag van ons volgde de ietwat gebruikelijke beroepen: ‘meester’, ‘verpleegster’, ‘meester’, ‘verpleegster’, ‘meester’, en toen ineens zei een meisje: ‘Later wil ik financial accountant worden.’ Verrast door het antwoord onderzochten wij of haar vader misschien boekhouder was. Maar dat kon bijna niet op de plek waar we waren. En inderdaad. Ze was opgevoed door haar opa en oma, boer en boerin op armoedige schaal. Trots vertelde ze dat ze zelf op het idee gekomen was. Simpelweg omdat ze goed is in rekenen…
Wij waren er stil van. Onderwijs geeft hoop. Onderwijs heeft de toekomst. Zolang er zulke meisjes bestaan is er toekomst.